وکیوم تراپی زخم به عنوان یکی از روش درمانی می باشد که از طریق فشار منفی کنترل شده، به بهبود زخم های مختلف کمک خواهد کرد. در صورت انتخاب این روش برای درمان نیاز به ایجاد محیطی مرطوب و با فشار منفی در محل زخم خواهید داشت و انجام این کار باعث افزایش جریان خون، کاهش تورم، و جذب ترشحات اضافی می شود، و در نتیجه، شرایط مناسب تری را برای رشد بافت های جدید و ترمیم زخم فراهم می کند.
وکیوم تراپی زخم چیست؟
زخم های مزمن و غیر التیام یاب، از مشکلات شایع و چالش برانگیزی محسوب می شود که می توانند کیفیت زندگی بیماران را به شدت تحت تأثیر قرار دهند. روش های متعددی برای تسریع فرایند ترمیم زخم ها توسعه یافته است که یکی از پیشرفته ترین و موثرترین آن ها، وکیوم تراپی زخم می باشد. این تکنیک با اعمال فشار منفی کنترل شده بر روی محل زخم، منجر به افزایش جریان خون، کاهش ادم بافتی، حذف ترشحات و افزایش رشد بافت های ترمیمی می شود. وکیوم تراپی به عنوان یک روش کم تهاجمی و کارآمد، نقش مهمی در بهبود زخم های پیچیده (زخم های دیابتی، زخم های بستر و زخم های پس از جراحی) ایفا می کند.
چه زخم هایی بهترین پاسخ را به وکیوم تراپی می دهند؟
وکیوم تراپی برای درمان انواع مختلف زخمها مناسب است، از جمله:
- زخم های سوختگی: به ویژه برای سوختگیهای درجه ۲ و ۳ که نیاز به درمان سریع دارند.
- زخم های دیابتی: درمان وکیوم تراپی می تواند خطر عفونت در این نوع زخمها را کاهش دهد و در برخی موارد از قطع عضو جلوگیری کند.
- زخم های استاز وریدی: این نوع زخم ها که ناشی از مشکلات گردش خون هستند، نیز با استفاده از وکیوم تراپی قابل درمانند.
دستگاه وکیوم تراپی زخم چه مزایایی دارد؟
- کمک به افزایش جریان خون: فشار منفی منجر به گشاد شدن عروق خونی در محل زخم و افزایش خون رسانی به بافت ها می شود.
- کمک به کاهش تورم: خارج کردن مایعات اضافی از ناحیه زخم، باعث کاهش تورم می شود.
- جذب ترشحات: وکیوم تراپی به طور موثری ترشحات و عفونت های زخم را از بین خواهد برد.
- ایجاد محیط مرطوب: حفظ رطوبت در محل زخم، کمک می کند تا شرایط بهتری را برای رشد بافت جدید فراهم شود.
- تسریع ترمیم: با بهبود شرایط زخم، فرآیند ترمیم و بهبودی زخم تسریع می شود.
- کاهش خطر عفونت: با حذف ترشحات و باکتری ها، خطر عفونت زخم کاهش پیدا می کند.
با اجاره دستگاه وکیوم تراپی زخم، می توانید روند درمان بیماران خود را بهبود ببخشید و به بهبود سریع تر زخم ها کمک کنید. این دستگاه با ایجاد فشار منفی کنترل شده، باعث کاهش عفونت، تسریع ترمیم بافت و بهبود راحتی بیمار می شود.
طرز کار دستگاه وکیوم زخم چگونه است؟
دستگاه وکیوم تراپی زخم از طریق فشار منفی که با برق یا باتری کار می کند و یک پمپ کوچک جهت ایجاد فشار منفی یا مکش استفاده می شود. این پمپ ممکن است به صورت مداوم کار کند و یا در زمان بندی های مختلف روشن و خاموش می شود. در برخی از مدل ها این قابلیت وجود دارد که بتوانید به صورت مجدد از دستگاه استفاده کنید.
برای استفاده از دستگاه وکیوم تراپی نیاز است تا ابتدا زخم به دقت تمیز شود. بعد از آن پانسمان مخصوص و یک لایه شفاف ضد آب روی زخم قرار می گیرد تا محیط آن را کاملا از هوای بیرون جدا کند. در گام بعدی نیاز است تا پانسمان با یک لوله مخصوص به دستگاه وکیوم وصل شود تا زخم با ایجاد فشار منفی بهبود پیدا کند.
نیاز است تا پزشک دستگاه را به گونه ای تنظیم کنید که فشار مشخصی را اعمال کند. این تنظیمات به نوع زخم و دستگاه مورد استفاده بستگی دارند.
در چه مواردی از دستگاه وکیوم تراپی زخم استفاده می شود؟
- در مواردی که یک زخم پیچیده دارید.
- زخم بهبود پیدا نمی کند و یا احتمال دارد بهبود پیدا نکند.
- زخم شما حاد (تازه) است، اما پزشک قادر به بستن آن نیست.
- زخم دوباره باز شده است.
- زخم مزمن (طولانی مدت) است.
- پزشک می خواهد تجمع مایعات را کاهش پیدا کند و به بهبود زخم کمک کند.
- زخم پا (وکیوم تراپی زخم پای دیابتی)
- سوختگی ها
- جراحات ناشی از آسیب های تروماتیک
- بخیه های جراحی
در چه مواردی نباید از دستگاه وکیوم تراپی زخم استفاده شود؟
- وجود ارگان ها یا رگ های خونی بدون محافظ و قابل مشاهده
- سرطان
- بافت مرده
- اتصالات غیر طبیعی بین بخش های مختلف بدن
- بافت نکروز خشک یا لخته خون بزرگ در زخم
- عفونت فعال و کنترل نشده در محل زخم
- وجود بافت یا تومور سرطانی در ناحیه
- نزدیکی زخم به عروق بزرگ یا اندام های حساس بدون محافظ
- وجود فیستول به روده یا اندام داخلی
- استخوان یا تاندون بدون پوشش بافت نرم کافی
- خونریزی فعال یا اختلال انعقاد خون
عوارض وکیوم زخم تراپی زخم
- خونریزی که ممکن است شدید باشد.
- درد
- عفونت زخم
- واکنش آلرژیک به موادی که با زخم در تماس هستند.
- آسیب زخم
- ایجاد ارتباط غیر طبیعی بین روده و پوست (فیستول روده)
در مواردی که به درستی از دستگاه استفاده کنید و پانسمان زخم را به درستی انجام دهید به کاهش خطر بروز این مشکلات کمک می کند. همچنین نیاز است تا پزشک معالج شما به دقت ارزیابی کند تا مطمئن شوند که انتخاب این روش بهترین گزینه برای شما می باشد.
مراقبت های ضروری پس از درمان زخم با وکیوم تراپی زخم
برای این که روند بهبودی بیمار در مدت زمان کوتاهی انجام شود نیاز است تا
- زمان دوش گرفتن و نحوه استحمام خود را با پزشک معالج خود مشورت کنید.
- در صورت نیاز و تایید پزشک معالج خود نیاز است تا داروی مسکن بخورید.
- در مواردی که پزشک معالج برای شما آنتی بیوتیک تجویز کرده باشد آن را مصرف کنید.
- از پزشک معالج خود بپرسید که چه زمانی می توانید فعالیت های عادی خود را از سر بگیرید.
- بررسی و ارزیابی کنید که تغذیه مناسبی دارید و به اندازه کافی استراحت می کنید. این موارد برای التیام زخم و جلوگیری از عفونت نیاز است.
- اگر جزو افرادی هستید که سیگار می کشید، برای ترک آن اقدام کنید. مواد سمی موجود در دود سیگار به شدت توانایی بدن را برای التیام زخم تحت تاثیر قرار می دهند.
در چه مواردی باید به پزشک مراجعه کنیم؟
در مواردی که قرار است از دستگاه وکیوم تراپی زخم در خانه استفاده کنید، در صورت مشاهده مشکلات زیر نیاز است تا با پزشک معالج خود مشورت کنید.
- باتری دستگاه ضعیف شده است.
- لوله دارای انسداد است.
- دستگاه خود به خود متوقف می شود.
- زخم شما شروع به خونریزی کرده است.
- تب دارید یا با سایر علائم عفونت مواجه شده اید.
- صدای دستگاه با صدای معمول متفاوت است.
چه زمانی باید فشار وکیوم تراپی زخم را کاهش داد؟
| دلیل کاهش فشار در وکیوم تراپی | توضیحات |
|---|---|
| درد و ناراحتی غیرقابل کنترل | در صورتی که بیمار با وجود استفاده از داروهای مسکن، همچنان درد و ناراحتی شدید داشته باشد. |
| بیماران سالمند یا با تغذیه نامناسب | این افراد به دلیل حساسیت بیشتر پوست و بافتها، ممکن است به فشار بالا پاسخ منفی دهند و نیاز به فشار کمتری داشته باشند. |
| ریسک خونریزی در سطح زخم | اگر احتمال خونریزی در محل زخم وجود داشته باشد، کاهش فشار برای جلوگیری از خونریزی توصیه میشود. |
| تشکیل بیش از حد بافت جدید (گرانولاسیون) | در صورت مشاهده رشد بیش از حد بافت گرانوله، کاهش فشار برای جلوگیری از تحریک بیش از حد و رشد غیر طبیعی بافت لازم است. |
در چه مواقعی نیاز به افزایش فشار با دستگاه وکیوم تراپی نیاز است؟
- وجود ترشحات زیاد در زخم
- وسعت زیاد سطح زخم
- ریسک برای ثابت نبودن بانداژ وکیوم تراپی
- کاهش اثربخشی درمان و بهبود کند زخم
- وجود ترشحات زیاد و نیاز به تخلیه بهتر
- عدم جذب مناسب مایعات از زخم
- کاهش خون رسانی یا اکسیژن رسانی به ناحیه زخم
- تشخیص پزشک با توجه به وضعیت بالینی بیمار
- وجود بافت فیبروتیک یا سخت در زخم که نیاز به فشار بیشتر دارد.
- استفاده در زخم های عمیق برای ایجاد کشش بهتر بافت
چه بیمارانی نباید تحت درمان وکیوم تراپی زخم قرار بگیرند؟
وکیوم تراپی زخم در کنار مزایایی که برای شما به همراه دارد ممکن است برای برخی از افراد مناسب نباشد. افرادی با زخم های عمیق عفونی، زخم های سرطانی، یا زخم های دارای بافت نکروزه (مرده) نباید از این روش استفاده کنند. بیمارانی با مشکلات انعقادی خون یا افراد تحت درمان با داروهای ضد انعقاد در معرض خطر خونریزی هستند و باید با احتیاط از وکیوم تراپی استفاده کنند.
آن دسته از افرادی که دچار آسیب به رگ های خونی بزرگ یا وجود فیستول های درمان نشده در ناحیه زخم هستند، به هیچ عنوان انتخابی مناسب برای این روش نیستند. مشورت با پزشک متخصص جهت ارزیابی وضعیت بیمار و تعیین مناسب بودن وکیوم تراپی زخم ضروری است تا از عوارض احتمالی جلوگیری شود.